DOLAR 9,61531.08%
EURO 11,23671.02%
ALTIN 553,381,55
BITCOIN 584964-2,30%
Ankara
18°

AÇIK

05:51

İMSAK'A KALAN SÜRE

Radyo Hür mikrofonlarında PREP Programı

Radyo Hür mikrofonlarında PREP Programı

ABONE OL
17 Nisan 2019 10:22
Radyo Hür mikrofonlarında PREP Programı
0

BEĞENDİM

ABONE OL

Bay, Radyo Hür Mikrofonlarında PREP Programını anlattı

İdealist Eğitimci Meltem Bay, Okumayı anlamak ve kavramak konusunda PREP programının etkisini vurguladı.

Radyo Hür’de hafta içi her gün 12.00 – 14.00 arası keyifle dinlenen,  gazetemiz köşe yazarlarından Alaattin Taymaz’ ın hazırlayıp sunduğu ‘’ Kalbiyle Konuşan Adam’la Tünaydın Polatlı Kardeş ‘’ programında, genç, başarılı  ve idealist bir eğitimci Meltem Akbaba Bay canlı yayın konuğu oldu. Bay, Polatlı’ da ilk ve tek olarak, Disleksi , Dikkat Eksikliği ve Hiperaktivite Bozukluğu yaşayan bireylere ve özellikle çocuklarımıza yönelik,  birçok gelişimsel ve bilişsel teorileri temel alınarak oluşturulmuş olan okuma ve yazmada problem yaşayan ilkokul çağındaki çocuklar için tedavi edici bir okumayı anlama programı olan PREP lisanslı uygulayıcısı bir eğitimci olarak, PREP programı hakkında bilgi verdi.

‘’Okuma Becerisi Nedir?’’

A.Taymaz: Konunun nüvesi; Okuma becerisi… Öncelikle okuma becerisi nedir?

M.A.Bay:Okuma becerisi yazılı bilginin anlam kazanmasını sağlamak  olarak  tanımlanabilir.Bir yazıyı okurken aslında her harfi ayrı ayrı algılamak ve anlamlı bir bütüne dönüştürmek gerekir. Bu yüzden  okuma kompleks bir beceri olarak düşünülmelidir ve üç önemli aşamadan oluştuğu bilinmelidir: bilişsel,uzmanlaşma,otomatikleşme.Kişi yetkin bir okuyucu olana kadar bu aşamalardan geçer.

A.Taymaz: Peki, Yetkin olmayan okumayı hangi gruplara ayırabilirz?

M.A. Bay: Yetkin olmayan okuma ikiye ayrılabilir.İlk grup kelime okumada güçlük yaşayan ve bundan dolayı okumada güçlük yaşayanlar;ikinci grup  okuma becerisi sınıf düzeyine uygun olmasına rağmen  anlamada güçlük yaşayanlar olarak tanımlanabilir.

Okumada güçlük yaşayan çocuklar göz önünde bulundurularak bunu iyileştirmenin yollarını aramak için girişimlerde bulunulmuştur. Bu yollardan biri de PASS teorisine dayanan eğitim programı PREP tir.

‘’ Disleksi ve Okuma Zorluğu Nedir? ‘’

A.Taymaz: Okuma ve yazmada problem yaşayan ilkokul çağındaki çocuklar için tedavi edici bir okumayı iyileştirme programı olan PREP Programı hakkında teorik bilgileri alacağız elbette… Okuma zorluğu ve DİSLEKSİ… Öncelikle bu kavramlarla ilgili tanımlamalar yapabilir misiniz?

M.A.Bay:Disleksi özel bir okuma güçlüğü, yetkin olmayan okuma ise genel bir okuma zorluğu olması açısından ayrılabilir.

Okuma güçlüğü çeken bazı insanlar okuduğunu anlamada zorluk çekmeyebilir. Zorlandıkları tek şey okuma olabilir yani  yazılıharflerin sese dönüştürülmesi kısmı. Harfleri onları karşılayan seslerle kodlama ve kelimenin farklı yerlerinde nasıl seslendirileceğini öğrenme, özellikle alışık olunmayan kelimelerde zorluk çekmek okuma güçlüğünde sıkça görülen bir sorundur.

Öğretmenler okuma güçlüğü çeken öğrencilerin nekadar iyi okuyabildiğini ölçmek için test edebilir ancak bu testler öğretmene bu sorunun altında fonolojik işlemde bir sorun olup olmadığını göstermeyecektir. Fonolojik işlemde ki problemler yazılı kelimenin sese dönüştürülmesini içermektedir.

Fonolojide(kelimenin sese dönüştürülmesi) sonra, daha başka bilişsel eksiklikler olabilir. Örneğin; ardıl işlemde zorlanma –hangi harften sonra ne gelir?- okuma zorluğu çeken bir çocuktan “yüzey” kelimesini kodlamasını istediğinizde “e” harfinin “z” harfinden önce mi yoksa sonra mı geleceğini çözemeyebilir.

Peki, bu çocukların zeka seviyeleri düşük ve bu yüzden mi okumada güçlük çekiyorlar? Cevap kesinlikle hayır. Kelimeleri kodlayamayan okuma zorluğu yaşayan çocuklar sınır zekâ ile dahi arasında değişebilir.

‘’Okumayı Kavramak ve Anlamak Noktasında Pass Teorisinin İyileştirici Etkisi’’

A. Taymaz:Söyleşimizin başlangıcında bir teoriden bahsettiniz efendim. Pass Teorisi… Pass Teorisi hangi ihtiyaçlardan doğmuştur?

M.A.Bay:PASS teorisi okuma sorunlarının altındaki bilişsel işlem hatalarının üzerinde durmaktadır.Prof.J.P.DAS bu teoriye dayanarak PREP okumayı iyileştirme programını geliştirmiş , okuma güçlüklerini rehabilite etmek amacıyla hazırlanmıştır.

PASS teorisi özellikle geleneksel IQ testleri ile açıklanamayan okuma güçlüklerini açıklamak için kullanılır. Genel olarak bir öğretmen okuma güçlüğü çeken bir öğrenciyi değerlendirme için bir psikoloğa yönlendirdiğinde sonuçlar yalnızca öğretmenin en başından bildiği şeyleri onaylar. Öğretmen dönütle gelen  raporu bir kenara bırakır ve çocuğa okumayı öğretmek için  yeniden  tekrar elinden gelen her şeyi yapar. PASS teorisi ve PREP burada devreye girerek öğretmene çocuğun hangi bilişsel adımda sorun yaşadığını gösterir ve bu sorunu çözebilir.

PASS teorisi ve değerlendirmeleri okuma güçlüğü çeken çocuklara neler yapılması gerektiğini ortaya çıkarmaktadır. Peki bu bilişsel değerlendirmeden sonra okuma güçlüğü çeken çocuklarla neler yapmalıyım?

PREP okumayı iyileştirme programı da burada devreye giriyor. PREP tamamen PASS teorisini dayanarak oluşturulmuş ve okuma güçlüğünün altında yatan bilişsel sorunları iyileştirmek için özel olarak hazırlanmıştır.

A.Taymaz: Pass Teorisi kim tarafından geliştirilmiştir? Hangi süreçleri kapsar?

M.A. Bay: PASS teorisi Rus nöropsikolog ve tıp doktoru Luira tarafından, beyin fonksiyonlarını açıklamak üzere yapılan çalışmalara dayanmaktadır. Bu teoriye göre zeka durağan değil bilginin işlenmesini içeren dinamik bir süreçtir.

PASS teorisine göre zeka Planlama , Dikkat ,Eşzamanlı İşlem ve Ardıl İşlem olmak üzere dört süreçten oluşmaktadır.

Aynı zamansa PASS teorisine dayalı Das ve Naglieri tarafından geliştirilmiş olan zihinsel değerlendirme testi CAS (CognitiveAssessmentSystem) birçok ülkede genel değerlendirme ve özel çocukların değerlendirilmesinde kullanılıyor. İngilizce olarak ya da çeviri olarak CAS okuma güçlüğü çeken insanların sorunlarının altında ki bilişsel eksikleri tanılamak için kullanılıyor.Türkiye deİSE Yrd. Doç. Dr. Tamer Ergin tarafından Türkçe’ye uyarlanmıştır ve sıklıkla kullanılmaktadır.

Bay, ‘’ Akıcı okuma, anlamak arasında çok önemli bir köprüdür.’’

A.Taymaz: Disletik bir çocuğun eğitim hayatını ve geleceğini iyileştirmek adına en büyük adımlardan biri akıcı okuma ve okumayı kavramayı sağlamak… Bu konu ile ilgili neler söylemek istersiniz? Nasıl bir yol izlenmelidir?

M.A.Bay: Akıcı okuyamama sorunu hemen hemen tüm disletik çocukların içinde bulunmuş olduğu olumsuz bir durumdur.

Genellikle bu özellikleri onların sınıf içerisinde çok çabuk deşifre olmalarına sebep olmaktadır. Öğretmenlerinde onlar için  söylediği ilk şeydir. Bir enstrümanın akıcı ve pürüzsüz çalınması nasıl kulağa hoş geliyorsa aynı durum okumadaki akıcılık içinde geçerlidir. Akıcı bir okuyucu her kelimede durmak,düşünmek,yordamak zorunda değildir. Aksine kelimelerin çoğu otomatik olarak okunabilir. Akıcı okuma anlama arasındaki en önemli köprüdür.

Ebeveynler  akıcı okuyamayan çocuklarına öncelikle dikkat konsantrasyon, fonem farkındalığı, kelime haznesi vb. konuların işlendiği özel eğitim desteği aldırmakla işe başlamalıdırlar.

A.Taymaz: Sizin Polatlı’ da bir ilk ve tekliği gerçekleştirirerek tamamladığınız ve sertifikasına sahip olduğunuz TÜRKÇE PREP Programı noktasında PREP nedir efendim ve kimlere uygun olarak geliştirilmiştir?

M.A. Bay:TÜRKÇE PREP, PREP programının Türk standartlarına uygulanmış halidir. okuma eğitimi almış ancak kendisinden ve yaşından beklenen düzeyde okuma yapamayan çocuklar için uygundur. Bu nedenle 2. Sınıf ve sonrasında uygulanmaya başlanmaya uygun bir program olarak geliştirilmiştir.

Yapılan boylamsal araştırmalar sonrasında PREP’ in uygulama aralığının yaş ve sınıf düzeyi ne olursa olsun okuma problemi yaşayan her çocuğa uygulanabilirliği kanıtlanmıştır.

‘’Neden PREPP?‘’

A. Taymaz: Radyo- TV Programcılarının ve röportaj metin yazarlarının vazgeçilmez sorusunu sormadan olmaz… Neden PREP?

M.A.Bay:Oldukça yapılandırılmış ve uygulayıcının ne yapacağının açık olduğu bir programdır aynı zamandauygulayıcının yaratıcılığı için de yer bırakmaktadır.Ortalama 16 seans ve sonrasında sonuç alınmaya başlanması beklenmektedir.Hem bireysel hem de grup (en fazla 4 kişi) uygulanabilmektedir.Okuma güçlüğü çeken tüm ilkokul öğrencilerinde  ve uygun görülen bireylerde kullanılabilmektedir.

Bay, ‘’Türkçe Prepp okumayı iyileştirme programı ile nice çocuğa doğru yöntemlerle ulaşmak temennisiyle.. ‘’

A.Taymaz: PREP in Türkiye temsilcisi olan kurum neresidir? Temsilcisi kimdir?

M.A.Bay: Türkçe PREP, Türkiye standardizasyonu ve norm çalışması Akademi Disleksi tarafından yapılmış olan PREP’tir. Türkçe-PREP materyallerin tüm basım, yayın ve dağıtım hakları Akademi Disleksi ye aittir.

A.Taymaz: TÜRKÇE PREP Programının lisanslı uygulayıcısı olarak Polatlı’da bir ilkliği ve tekliği temsil ediyorsunuz. Bu anlamda tebrik ediyorum. Programımıza katılımınızdan dolayı da çok teşekkür ediyorum, son olarak neler söylemek istersiniz?

M.A.Bay: Türkçe Prep okumayı iyileştirme programını anlatmama olanak sağladığınız ve beni programınıza davet etiğiniz için ben teşekkür ederim. Son olarak önemli bir detay okumayı iyileştirme programı Türkçe PREP’in özel materyalleri vardır ve sadece lisanslı uygulayıcılar tarafından  seanslar halinde uygulanabilir. Çocuklara olanak sağladığımızda onların neleri başardığına şahit olmak öğretmenlerin en büyük mutluluğudur.Nice çocuğa doğru yöntemlerle ulaşmak temennisiyle…

Yorum yapabilmek için giriş yapmalısınız.


HIZLI YORUM YAP

Veri politikasındaki amaçlarla sınırlı ve mevzuata uygun şekilde çerez konumlandırmaktayız. Detaylar için veri politikamızı inceleyebilirsiniz.