Ana sayfa Köşe Yazarlarımız KRİZ VE KRİZ YÖNETİMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER

KRİZ VE KRİZ YÖNETİMİ İLE İLGİLİ DÜŞÜNCELER

575
0

Yaşadığımız bu kriz bir salgın hastalık krizi. Sadece bizi değil başta kuzey yarım küre olmak üzere tüm dünyayı allak bullak ediyor. Her ülke salgın ile ilgili bir çok tedbiri alıyor, almaya çalışıyor. Türkiye de kriz nedeniyle parça parça da olsa elinden geleni yapıyor, yapmaya çalışıyor. Yapılanlar yeterli mi? Değil ise neler yapmalıyız?

1. Kriz biri Ankara’da oluşturulacak merkezi bir kriz yönetim merkezi, diğerleri il ve ilçelerde kurulacak il/ilçe kriz yönetim merkezleri tarafından yönetilmelidir. Bu merkezlerde devletin tüm birimlerinden yetkili ve etkili temsilciler olmalıdır. Merkezin kesin şekli kriz ihtiyaçlarına göre belirlenmelidir. Böylece ortak akıl ve koordineli bir yönetim sağlanmalıdır. Kriz yönetim merkezleri krizi hükümetin vereceği bir direktif esaslarına uygun olarak yönetmelidir. Böylece çabuk, koordineli kararlar alınıp uygulanabilir ve hiçbir konu atlanmamış olur.

2. Bu salgın ile ilgili kriz ve devamındaki ekonomik kriz bitene kadar milli güvenliğimiz ile ilgili olarak alınacak asgari yeterli tedbirler ve dış politika uygulamaları ile bu alandaki gayretlerden tasarruf edilmelidir.

3.Türkiye Cumhuriyeti merkezi bütçesi salgının gündemde olmadığı koşullarda hazırlanmıştır. Koşullar, ihtiyaçlar ve öncelikler değişmiştir. Yeni duruma göre bütçe revize edilmelidir. Öncelik sağlıklı bir yaşam oluşturmaya yönelik faaliyetlere verilmeli ve öncelikli ve ivediliği olmayan tüm yatırım ve harcamalar ertelenmelidir.

4.Kriz nedeniyle bir çok alanda üretim durmuştur. Hiç bir üretim olmasa da mevcutlarla bu dönem geçirilecektir. Ülkede ihtiyaç duyulan gıda ve temel ihtiyaç maddeleri bulunmaktadır. Açıklanan destek ve önlem paketlerinde tarım ve hayvancılık konuları önem ve öncelikli olarak yer almamıştır . Kriz bittiğinde ihtiyaç duyulan maddeler fabrikalarda hızlıca üretilir ama tarım ve hayvancılık öyle değildir. Mevsimsellik özelliği vardır. O halde tarım ve hayvancılık ile ilgili tüm tedbirler hızlıca alınmalı, sağlık ile birlikte en çok desteklenen ve gözetilen alan olmalıdır.

5. Alınması gereken önlemlerin hayata geçirilmesi için gerekli finansal imkanların iç ve dış kaynaklardan tedariki hususunda planlama yapılmalıdır. Para basmak enflasyonu azdıracağı için son çare olarak düşünülmelidir.

6. Açıklanan tedbirler, paketler, kampanyaların içerikleri de gösteriyor ki devlet vatandaşına çok iyi imkanlar sunacak durumda değil. Dış kaynak daha önemli. İçeride de içinde bulunduğumuz durum sorgulanarak makro ve mikro düzeyde özellikle kamu kurum ve kuruluşlarında tüm lüks ve gereksiz harcamalardan acilen kurtulunmalıdır.

7. Bu kriz daha önce yaşanmamış bir kriz. Çok iyi imkanlarla donatılmış merkezi birimler tarafından krizin sağlık konuları dışındaki ekonomik, sosyal vs. yönlerini çok dikkatle izlemeli ve sonuçlar çıkarılmalıdır.

8. Yapılan tespitler daha küçük bir grup tarafından irdelenmeli ve kriz sonrası oluşacak yaşam, sistem ve yönetim alanları başta olmak üzere yeni ülke düzeni ile ilgili çalışmalar yapmalıdır. Yani bir grup cari düzen ile ilgilenirken diğer bir grup birinci grubun vardığı sonuçlardan da istifade ile gelecek düzeni planlamalıdır.

9. Bu durumda bile siyasi çıkarlarını ülke çıkarlarının üstünde görmek gibi vahim hatalar derhal bırakılmalıdır.